Men’s Health Column: De leegte na de piek

Tim Koning
1 februari 2026

Home » Men’s Health Column: De leegte na de piek

De leegte na de piek

In de sportwereld denken we vaak dat je gewoon harder moet trainen of niet zo moet zeuren als je geen zin hebt. Alles draait om de volgende wedstrijd, het volgende resultaat. Uitstellen is geen optie: jij wilt dit toch? In dat opzicht lijkt het op het leven zoals we dat allemaal kennen. Nog even gas geven tot de vakantie, dán komt er tijd voor rust, gezin of sporten. Maar ja, elke volgende keer vervallen we in dezelfde patronen, hetzelfde ritme. Zouden we onszelf maar wat vaker de tijd gunnen om van dat uitstellen te leren.

Het kan een spiegel zijn die laat zien vanuit welke patronen je leeft, wat je daarover kunt leren, en wat voor jou écht belangrijk is. En dus niet wat je jezelf vertelt dat belangrijk is. In mijn werk ben ik me steeds meer gaan verdiepen in die onderliggende processen, overtuigingen en patronen. Dat bracht me bij het werken met Process-Based Therapy: een aanpak die niet één probleem probeert op te lossen, maar kijkt naar de terugkerende processen die ervoor zorgen dat uitdagingen steeds opnieuw opduiken. Soms in een andere vorm, soms met een andere intensiteit. Daardoor voelt het alsof je ‘terugvalt’, ook al werk je keihard aan jezelf.

Jezelf nog meer pushen en doorgaan op wilskracht is vaak een van die patronen. In mijn praktijk kijken we daarom eerst naar de feiten: wat speelt er echt, welke patronen zie ik, en wat gebeurt er in de dynamiek tussen ons waar je je misschien nog niet bewust van bent? En vooral: wat gebeurt er als we even vertragen? Als er stilte valt, of je weer een ‘goed’ antwoord probeert te formuleren? Juist in dat niet-doen, in de ruimte tussen actie en reactie, liggen vaak de lessen die groei brengen.

Reflectie

Stel jezelf dus eens deze vragen:

● Waarin herken ik dat ik blijf pushen of dingen voor me uitschuif?
● Waar loop ik van weg? Onzekerheid? Angst om afgewezen te worden? Of honger naar waardering?
● In welke contexten zie ik dit patroon nog meer terug?
● En wat zegt dat over mij?

Een keeper die zijn video-analyse uitstelt, ontloopt meestal niet het werk, maar zijn gevoel. Dat uitstellen beschermt zijn zelfbeeld. De oplossing is niet ‘harder willen’, maar anders kijken: tien minuten video bekijken met de vraag ‘wat ging goed en wat heb ik daar zelf voor gedaan?’ Zo bouw je zelfvertrouwen op, en grip op je leerproces.

Self-handicapping

Dat raakt aan het fenomeen self-handicapping: iets niet doen, omdat er twijfel sluimert over je eigen kunnen. Daardoor stel je dingen uit, blijf je hangen in eindeloos scrollen of stel je belangrijke stappen uit tot het te laat is. Het geeft een excuus als het resultaat tegenvalt. ‘Zie je wel, ik had het ook niet goed voorbereid.’ Harder werken lijkt dan de oplossing, maar zolang je het patroon niet aankijkt, raak je uitgeput. En met de huidige burn-outcijfers is dat iets om serieus te nemen.

Wilskracht werkt alleen als je helder hebt waarom en hoe je iets doet. Anders stut je met wilskracht de gaten in een muur die allang scheurt. Je komt niet verder, je brandt op. De oplossing? Vertragen. Nieuwsgierig worden naar je uitstelgedrag, niet veroordelend. Dan verandert wilskracht van reddingsboei in een extra peddel, op een boot die eindelijk weer koers houdt.